Ηλίας Γιαννακόπουλος: Μουσεία- Χώροι μνήμης και συνειρμών | trikalanews.gr

Ηλίας Γιαννακόπουλος: Μουσεία- Χώροι μνήμης και συνειρμών

Με αφορμή τον εορτασμό της Παγκόσμιας Ημέρας Μουσείων, 18 Μαΐου 2017, η προσοχή και το ενδιαφέρον όλων εστιάζεται στο νεότευκτο μουσείο της Ακρόπολης που στεγάζει ευρήματα του αρχαιολογικού χώρου του ιερού βράχου της Ακρόπολης. Ένα μουσείο που φιλοδοξεί να συντηρήσει τη μνήμη των Ελλήνων και να διδάξει στους ξένους τη διαχρονική αξία της αρμονίας αλλά και τη σχέση της τέχνης με την πόλη, την εξουσία, την  πολιτική και τη δημοκρατία.   

Παρατηρώντας τα εκθέματα στον καλαίσθητο χώρο του Μουσείου το βλέμμα εύκολα στρέφεται στο βράχο της Ακρόπολης. Ο ιερός βράχος της Ακρόπολης και ιδιαίτερα ο Παρθενώνας δεν μαγνητίζουν μόνο το βλέμμα του επισκέπτη αλλά προκαλούν και τα ανάλογα συναισθήματα και τους αναγκαίους στοχασμούς. Γιατί ο ναός του Παρθενώνα είναι πανανθρώπινο έργο με την κεντρική αξία τον άνθρωπο.  Και αυτό γιατί τα γλυπτά του ναού και η αρχιτεκτονική του εναρμονίζουν την ομορφιά με τη συμμετρία, το υψηλό με το γήινο. Η θέα αυτού του αριστουργήματος βοηθά το πέρασμα από τον έξω κόσμο στον έσω, από το γήινο στοιχείο στο άυλο και στην απεραντοσύνη του ουρανού, από το ανθρώπινο στο ιερό – θεϊκό, από το καθημερινό στο αιώνιο κι από τη φύση στην τέχνη.   

Έξω από τα Προπύλαια του Ναού και στις «όχθες» του ιερού βράχου ίσχυαν οι νόμοι του κράτους. Μέσα στο ναό κι ευρύτερα στον περιβάλλοντα χώρο ίσχυαν οι νόμοι των Θεών και της Τέχνης. Άνθρωποι, ήρωες και θεοί συνυπήρχαν αρμονικά μέσα από θυελλώδεις αντιθέσεις και συγκρούσεις. Στα γλυπτά κι άλλα ευρήματα του Παρθενώνα δεν βλέπεις μόνο την απόλυτη αρμονία αλλά και τη διαμάχη του Ηράκλειτου με τον Παρμενίδη για την αιώνια μεταβολή και τη σταθερότητα του κόσμου.  Ένα σύστημα, δηλαδή, αξιών συμπυκνώνεται σε ένα αρχιτεκτόνημα που υπερέβη το χρόνο και το χώρο. Χτίστηκε από τη θέληση του Ενός (Περικλής) σε μια πόλη που κυβερνούσαν πολλοί (Δημοκρατία). «Λόγω μεν δημοκρατία, έργω υπό του πρώτου ανδρός αρχή»

Την ακτινοβολία του ιερού χώρου δεν την άντεξαν κάποιοι βυζαντινοί αυτοκράτορες και γι’ αυτό έκλεισαν τη φιλοσοφική σχολή Αθηνών (Ιουστινιανός). Για το θεοκρατικό Βυζάντιο ο χώρος θύμιζε ειδωλολατρία

Ο Έλγιν, όμως, φάνηκε πιο πρακτικός, αφού με την κλοπή κάποια έργα – μάρμαρα μελαγχολούν στο μουσείο του Λονδίνου. Ποιος, τώρα, μπορεί να τα διεκδικήσει επικαλούμενος το δίκαιο και την ηθική; Εξάλλου πάντα οι δυνατοί γράφουν την Ιστορία του κόσμου αλλά οι φιλότεχνοι την ομορφαίνουν.

«Συνήθως, την ιστορία τη γράφουν οι νικητές. Μερικές, όμως, φορές οι χαμένοι κατακτούν τη συνείδηση ότι η μακροχρόνια ήττα τους είναι προσωρινή, και τότε η ιστορία δεν  γράφεται ΓΙΝΕΤΑΙ» (Σύνθημα αναρχικών).  Η ζωή, δηλαδή, ανθρώπων κι εθνών γράφεται και εμπλουτίζεται από εκείνους που υπερβαίνουν το καθιερωμένο και δημιουργούν μορφές αιώνιες και πανθρώπινες. Μια σημαία των κατακτητών (Γερμανοί) βεβήλωσε την ιερότητα του χώρου, αλλά  γέννησε κι ένα πρόσωπο – σύμβολο αντίστασης (Γλέζος). Το πνεύμα, τελικά, νίκησε το «ξίφος» και η δημοκρατία επέπλευσε.

Ο Περικλής επέβαλε την απόφασή του για τη δημιουργία του Παρθενώνα, αλλά ο «επιτάφιός» του έπαψε να διδάσκεται στο Ελληνικό σχολείο. Γιατί άραγε; Κρίθηκε αναχρονιστικός;
Όπου η πολιτική αδιαφορεί για την τέχνη, τότε ο ορθολογισμός υποχωρεί. Τελικά από το «η πολιτική είναι η τέχνη του εφικτού» φτάνουμε στο «ο άνθρωπος είναι μια δέσμη ερωτήσεων». Γι’ αυτό όποιος ρωτά ανοίγει ένα παράθυρο στο μέλλον, όπως και ένα βλέμμα στα αιώνια μνημεία της τέχνης, κι ας στέκονται σιωπηλά στις ψυχρές αίθουσες των μουσείων. 
Λένε πως τα «ζώα είναι μια δέσμη απαντήσεων» γι’ αυτό δεν έχουν πολιτισμό. Οι απαντήσεις εφησυχάζουν, ενώ οι ερωτήσεις αφυπνίζουν.

Τελικά στο παραστράτημα των συνειρμών ο Παρθενώνας ήταν μια απάντηση στα ερωτήματα της Αθήνας του 5ου αιώνα π.Χ. αλλά κι ένα συνεχές ερώτημα για τη φύση του ωραίου, της αρμονίας, του θείου, της διαλεκτικής, του δικαίου και της τέχνης του «ευ ζην» (ευδαιμονία).

Όταν η επίσκεψη σε ένα μουσείο τελειώνει, αρχίζει ο αγώνας για την ετυμολογία της λέξης άνθρωπος.

Ο άνθρωπος είναι μόνο ο «άνω θρώσκων»;

Ηλίας Γιαννακόπουλος
Φιλόλογος
 



Επιχειρείν

Meating

Meating

Εκλεκτό κρέας σε συνδυασμό με τα πιο αγνά μπαχαρικά και αγνό Ελληνικό παρθένο ελαιόλαδο...
ΚΕΝΤΡΟ ΔΙΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

ΚΕΝΤΡΟ ΔΙΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

Μαθησιακές δυσκολίες, Δυσλεξία, Διάσπαση Προσοχής, Υπερκινητικότητα, Διάχυτη Αναπτυξιακή Διαταραχή (Αυτισμός)
Καυσόξυλα Κάρβουνα Κολίτσας

Καυσόξυλα Κάρβουνα Κολίτσας

37 χρόνια εμπειρίας, συνέπειας, αξιοπιστίας, εμπιστοσύνης «μετράει» η επιχείρηση Κολίτσας Δημήτριος: από το 1979 έως σήμερα.
Μακρυγιάννη Κατερίνα Ψυχολόγος

Μακρυγιάννη Κατερίνα Ψυχολόγος

Msc «Συμβουλευτική στην Ειδική Αγωγή, την Εκπαίδευση και την Υγεία»...

Δημοφιλέστερα

----ασθενοφόρο βράδυ----

​Σοκ στα Τρίκαλα από αιφνίδιο θάνατο 19χρονου

Κατέρρευσε μέσα σε μπαράκι στα Τρίκαλα και παρά την πολύωρη

Νικόλαος Φιστόπουλος

​Σοκ και θλίψη από τον πρόωρο χαμό 50χρονου Τρικαλινού

Νέο σοκ για τα Τρίκαλα με ακόμη έναν νέο άνθρωπο να φεύγει από την

Βασιλική Νίντου κηδεία

«Έφυγε» η 6χρονη Βασιλική Νίντου

Σε ηλικία μόλις 6 ετών, έφυγε από την ζωή η Βασιλική Νίντου και

κεράκια

​Σήμερα το τελευταίο αντίο στον 19χρονο Κώστα

Σήμερα το απόγευμα από τον Ιερό Παναγίας Φανερωμένης, στη

---Περιπολικό Αστυνομίας---

​Κινητοποίηση των Αρχών στην «καρδιά» των Τρικάλων

Κινητοποίηση της Αστυνομίας μετά από τηλεφώνημα για Τρικαλινό

---Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Λάρισας---

Στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Λάρισας για νεκροψία – νεκροτομή

Φως στα αίτια του αιφνίδιου θανάτου του 19χρονου Τρικαλινού

Προτεινόμενα

Λαϊκή Ενότητα

​«Λαϊκή Ενότητα»: Όλες και όλοι σήμερα στα Ειρηνοδικεία

Το «Κίνημα κατά των Πλειστηριασμών» θα συνεχίσει και από τις

​Ένωση Περιφερειών: Κινδυνεύουν με «λουκέτο» Τμήματα Περιφερειακών Πανεπιστημίων

​Ένωση Περιφερειών: Κινδυνεύουν με «λουκέτο» Τμήματα

Το Δ.Σ. της Ένωσης Περιφερειών Ελλάδας κρούει τον κώδωνα του

Αντιστράτηγος Στεφανής Αλκιβιάδης

​Ανακοίνωση της ΣΕΦΑΑ Τρικάλων για την επίσκεψη του Αρχηγού ΓΕΣ

Σήμερα, επισκέφτηκε την Σχολή μας ο Αρχηγός του Γενικού

Κωνσταντίνος Μπακογιάννης

​Βοηθάμε τον 12χρονο Κωνσταντίνο από τα Τρίκαλα

Ένα δικό μας παιδί, ο 12χρονος Κωνσταντίνος Μπακογιάννης

Δενδρύλλια Χασίς

​Βόλος: Ο κήπος οικίας είχε …κάνναβη

Συνελήφθη στον Βόλο από Αστυνομικούς του Τμήματος Δίωξης

---Δημαρχείο Τρικάλων---

Συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου Τρικάλων

Με 22 θέματα στην ημερήσια διάταξη, συνεδριάζει την ερχόμενη

© 2009-2017 trikalanews.gr. Με επιφύλαξη κάθε νόμιμου δικαιώματος. Όροι χρήσης