Ηλίας Γιαννακόπουλος: Μουσεία- Χώροι μνήμης και συνειρμών | trikalanews.gr

Ηλίας Γιαννακόπουλος: Μουσεία- Χώροι μνήμης και συνειρμών

Με αφορμή τον εορτασμό της Παγκόσμιας Ημέρας Μουσείων, 18 Μαΐου 2017, η προσοχή και το ενδιαφέρον όλων εστιάζεται στο νεότευκτο μουσείο της Ακρόπολης που στεγάζει ευρήματα του αρχαιολογικού χώρου του ιερού βράχου της Ακρόπολης. Ένα μουσείο που φιλοδοξεί να συντηρήσει τη μνήμη των Ελλήνων και να διδάξει στους ξένους τη διαχρονική αξία της αρμονίας αλλά και τη σχέση της τέχνης με την πόλη, την εξουσία, την  πολιτική και τη δημοκρατία.   

Παρατηρώντας τα εκθέματα στον καλαίσθητο χώρο του Μουσείου το βλέμμα εύκολα στρέφεται στο βράχο της Ακρόπολης. Ο ιερός βράχος της Ακρόπολης και ιδιαίτερα ο Παρθενώνας δεν μαγνητίζουν μόνο το βλέμμα του επισκέπτη αλλά προκαλούν και τα ανάλογα συναισθήματα και τους αναγκαίους στοχασμούς. Γιατί ο ναός του Παρθενώνα είναι πανανθρώπινο έργο με την κεντρική αξία τον άνθρωπο.  Και αυτό γιατί τα γλυπτά του ναού και η αρχιτεκτονική του εναρμονίζουν την ομορφιά με τη συμμετρία, το υψηλό με το γήινο. Η θέα αυτού του αριστουργήματος βοηθά το πέρασμα από τον έξω κόσμο στον έσω, από το γήινο στοιχείο στο άυλο και στην απεραντοσύνη του ουρανού, από το ανθρώπινο στο ιερό – θεϊκό, από το καθημερινό στο αιώνιο κι από τη φύση στην τέχνη.   

Έξω από τα Προπύλαια του Ναού και στις «όχθες» του ιερού βράχου ίσχυαν οι νόμοι του κράτους. Μέσα στο ναό κι ευρύτερα στον περιβάλλοντα χώρο ίσχυαν οι νόμοι των Θεών και της Τέχνης. Άνθρωποι, ήρωες και θεοί συνυπήρχαν αρμονικά μέσα από θυελλώδεις αντιθέσεις και συγκρούσεις. Στα γλυπτά κι άλλα ευρήματα του Παρθενώνα δεν βλέπεις μόνο την απόλυτη αρμονία αλλά και τη διαμάχη του Ηράκλειτου με τον Παρμενίδη για την αιώνια μεταβολή και τη σταθερότητα του κόσμου.  Ένα σύστημα, δηλαδή, αξιών συμπυκνώνεται σε ένα αρχιτεκτόνημα που υπερέβη το χρόνο και το χώρο. Χτίστηκε από τη θέληση του Ενός (Περικλής) σε μια πόλη που κυβερνούσαν πολλοί (Δημοκρατία). «Λόγω μεν δημοκρατία, έργω υπό του πρώτου ανδρός αρχή»

Την ακτινοβολία του ιερού χώρου δεν την άντεξαν κάποιοι βυζαντινοί αυτοκράτορες και γι’ αυτό έκλεισαν τη φιλοσοφική σχολή Αθηνών (Ιουστινιανός). Για το θεοκρατικό Βυζάντιο ο χώρος θύμιζε ειδωλολατρία

Ο Έλγιν, όμως, φάνηκε πιο πρακτικός, αφού με την κλοπή κάποια έργα – μάρμαρα μελαγχολούν στο μουσείο του Λονδίνου. Ποιος, τώρα, μπορεί να τα διεκδικήσει επικαλούμενος το δίκαιο και την ηθική; Εξάλλου πάντα οι δυνατοί γράφουν την Ιστορία του κόσμου αλλά οι φιλότεχνοι την ομορφαίνουν.

«Συνήθως, την ιστορία τη γράφουν οι νικητές. Μερικές, όμως, φορές οι χαμένοι κατακτούν τη συνείδηση ότι η μακροχρόνια ήττα τους είναι προσωρινή, και τότε η ιστορία δεν  γράφεται ΓΙΝΕΤΑΙ» (Σύνθημα αναρχικών).  Η ζωή, δηλαδή, ανθρώπων κι εθνών γράφεται και εμπλουτίζεται από εκείνους που υπερβαίνουν το καθιερωμένο και δημιουργούν μορφές αιώνιες και πανθρώπινες. Μια σημαία των κατακτητών (Γερμανοί) βεβήλωσε την ιερότητα του χώρου, αλλά  γέννησε κι ένα πρόσωπο – σύμβολο αντίστασης (Γλέζος). Το πνεύμα, τελικά, νίκησε το «ξίφος» και η δημοκρατία επέπλευσε.

Ο Περικλής επέβαλε την απόφασή του για τη δημιουργία του Παρθενώνα, αλλά ο «επιτάφιός» του έπαψε να διδάσκεται στο Ελληνικό σχολείο. Γιατί άραγε; Κρίθηκε αναχρονιστικός;
Όπου η πολιτική αδιαφορεί για την τέχνη, τότε ο ορθολογισμός υποχωρεί. Τελικά από το «η πολιτική είναι η τέχνη του εφικτού» φτάνουμε στο «ο άνθρωπος είναι μια δέσμη ερωτήσεων». Γι’ αυτό όποιος ρωτά ανοίγει ένα παράθυρο στο μέλλον, όπως και ένα βλέμμα στα αιώνια μνημεία της τέχνης, κι ας στέκονται σιωπηλά στις ψυχρές αίθουσες των μουσείων. 
Λένε πως τα «ζώα είναι μια δέσμη απαντήσεων» γι’ αυτό δεν έχουν πολιτισμό. Οι απαντήσεις εφησυχάζουν, ενώ οι ερωτήσεις αφυπνίζουν.

Τελικά στο παραστράτημα των συνειρμών ο Παρθενώνας ήταν μια απάντηση στα ερωτήματα της Αθήνας του 5ου αιώνα π.Χ. αλλά κι ένα συνεχές ερώτημα για τη φύση του ωραίου, της αρμονίας, του θείου, της διαλεκτικής, του δικαίου και της τέχνης του «ευ ζην» (ευδαιμονία).

Όταν η επίσκεψη σε ένα μουσείο τελειώνει, αρχίζει ο αγώνας για την ετυμολογία της λέξης άνθρωπος.

Ο άνθρωπος είναι μόνο ο «άνω θρώσκων»;

Ηλίας Γιαννακόπουλος
Φιλόλογος
 



Επιχειρείν

Meating

Meating

Εκλεκτό κρέας σε συνδυασμό με τα πιο αγνά μπαχαρικά και αγνό Ελληνικό παρθένο ελαιόλαδο...
Καυσόξυλα Κάρβουνα Κολίτσας

Καυσόξυλα Κάρβουνα Κολίτσας

37 χρόνια εμπειρίας, συνέπειας, αξιοπιστίας, εμπιστοσύνης «μετράει» η επιχείρηση Κολίτσας Δημήτριος: από το 1979 έως σήμερα.
ΚΕΝΤΡΟ ΔΙΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

ΚΕΝΤΡΟ ΔΙΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

Μαθησιακές δυσκολίες, Δυσλεξία, Διάσπαση Προσοχής, Υπερκινητικότητα, Διάχυτη Αναπτυξιακή Διαταραχή (Αυτισμός)
ΝΤΟΠΙΟ ΤΡΙΚΑΛΙΝΟ ΧΟΙΡΙΝΟ ΜΑΡΑΒΑ

ΝΤΟΠΙΟ ΤΡΙΚΑΛΙΝΟ ΧΟΙΡΙΝΟ ΜΑΡΑΒΑ

Η επιχείρησή μας είναι και θα συνεχίσει να είναι δίπλα στους συμπολίτες μας.
ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ

ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ

Βελονισμός
Αρτηριακή Υπέρταση
Θέματα Παχυσαρκίας
Χρίστος Χ. Λιάπης MD, MSc, PhD

Χρίστος Λιάπης Ψυχίατρος Διδάκτωρ του Πανεπιστημίου Αθηνών

Ιατρείο στην Κηφισιά ξεκίνησε ο Ψυχίατρος και Διδάκτωρ του Πανεπιστημίου Αθηνών Χρίστος Χ. Λιάπης MD, MSc, PhD 
Λαϊκή ΨΑΡΑΓΟΡΑ φρέσκα ψάρια & θαλασσινά

Λαϊκή ΨΑΡΑΓΟΡΑ φρέσκα ψάρια & θαλασσινά

…από από την θάλασσα… στο τραπέζι σας!
Γρηγόριος Τσακμάκης MD Χειρουργός Ουρολόγος

Γρηγόριος Τσακμάκης MD Χειρουργός Ουρολόγος

Ο ιατρός είναι απόφοιτος της Ιατρικής σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.
BEERABAR

BEERABAR

H καλύτερη επιλογή για μπύρα στα Τρίκαλα λέγεται … «Beerabar»
ΕΥΘΥΜΙΟΣ Σ. ΚΑΦΑΣΗΣ M.D. Γενικός Χειρουργός

ΕΥΘΥΜΙΟΣ Σ. ΚΑΦΑΣΗΣ M.D.

Γενικός Χειρουργός

Μικροεπεμβάσεις εντός του ιατρείου

Δημοφιλέστερα

Θρίλερ με την σορό ηλικιωμένου στην Ζηλευτή Τρικάλων

Θρίλερ με την σορό ηλικιωμένου στην Ζηλευτή Τρικάλων

Ερευνάται το ενδεχόμενο δολοφονίας.

Οι έμπειροι και ο νέος

Οι έμπειροι και ο νέος

Σε cafe του πεζόδρομου της Ασκληπιού, εθεάθη ο Μικέλης Χατζηγάκης

«Έφυγε» πρόωρα ο Χρήστος Τόλης

«Έφυγε» πρόωρα ο Χρήστος Τόλης

Σε ηλικία 51 ετών, έφυγε από την ζωή ο Χρήστος Τόλης και κηδεύεται

Ομαδικό «ντου» για κλοπή σε super market των Τρικάλων

Ομαδικό «ντου» για κλοπή σε super market των Τρικάλων

Χειροπέδες σε 4 άτομα που επιχείρησαν να αρπάξουν τρόφιμα.

JYSK στα Τρίκαλα

JYSK στα Τρίκαλα – Δείτε εδώ τις μεγάλες προσφορές

Είναι πολύ πιθανό τις τελευταίες ημέρες να έχετε ακούσει ότι μια

Στο κενό Τρικαλινός από τον όροφο πολυκατοικίας

Στο κενό Τρικαλινός από τον όροφο πολυκατοικίας

Σοβαρά τραυματισμένος μετά την πτώση που ανέκοψαν τέντες και

© 2009-2018 trikalanews.gr. Με επιφύλαξη κάθε νόμιμου δικαιώματος. Όροι χρήσης