Αλλάζουν όλα από φέτος για τους ιδιοκτήτες οικοπέδων, καθώς το Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας αυστηροποιεί δραστικά το πλαίσιο αντιπυρικής προστασίας.
Το νέο νομοσχέδιο με την ονομασία «Ενεργή Μάχη», που βρίσκεται σε διαβούλευση και εφόσον ψηφιστεί ως έχει, προβλέπει διπλασιασμό των προστίμων και ενίσχυση του ρόλου της Πυροσβεστικής στους ελέγχους, αλλάζοντας τα δεδομένα ενόψει της αντιπυρικής περιόδου του 2026.
Ακολουθεί ένας χρηστικός οδηγός με όσα πρέπει να γνωρίζουν οι ιδιοκτήτες για να αποφύγουν βαριές χρεώσεις.
1. Πόσο αυξάνεται το πρόστιμο (με παραδείγματα)
Η μεγαλύτερη αλλαγή αφορά το πρόστιμο για τα ακαθάριστα οικόπεδα, το οποίο αυξάνεται κατά 100%.
Τι ίσχυε: 0,50 € ανά τ.μ.
Τι θα ισχύει το 2026: 1,00 € ανά τ.μ.
Το ελάχιστο πρόστιμο παραμένει στα 200 ευρώ, ωστόσο η επιβάρυνση για μεσαία και μεγάλα οικόπεδα γίνεται ιδιαίτερα υψηλή.
Παραδείγματα:
- Για οικόπεδο 500 τ.μ., το πρόστιμο από 250 € ανεβαίνει στα 500 €.
- Για αγροτεμάχιο/οικόπεδο 4 στρεμμάτων, το πρόστιμο από 2.000 € εκτοξεύεται στις 4.000 €.
2. Η «παγίδα» της δήλωσης – Το πρόστιμο των 1.000 ευρώ
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στη διάκριση μεταξύ ακαθάριστου οικοπέδου και μη υποβολής δήλωσης.
Ακόμη κι αν ο ιδιοκτήτης καθαρίσει το οικόπεδό του, εάν δεν υποβάλει εγκαίρως τη σχετική υπεύθυνη δήλωση στην ψηφιακή πλατφόρμα (Εθνικό Μητρώο), προβλέπεται αυτόνομο πρόστιμο 1.000 ευρώ.
Σε περίπτωση ψευδούς δήλωσης –δηλαδή αν δηλωθεί καθαρισμός ενώ το οικόπεδο παραμένει γεμάτο ξερά χόρτα– προβλέπονται ποινικές κυρώσεις, με ποινή φυλάκισης έως δύο έτη και χρηματικά πρόστιμα που μπορεί να φτάσουν έως και 54.000 ευρώ.
3. Οι κρίσιμες ημερομηνίες που δεν πρέπει να χαθούν
Οι προθεσμίες είναι αυστηρές και δεν αφήνουν περιθώρια καθυστέρησης:
- 1 Απριλίου – 31 Μαΐου 2026:
Καθαρισμός οικοπέδου και υποβολή υπεύθυνης δήλωσης στην ψηφιακή πλατφόρμα. - 1 Ιουνίου – 31 Οκτωβρίου 2026:
Περίοδος ελέγχων. Σε περίπτωση μη συμμόρφωσης, οι Δήμοι μπορούν να προχωρήσουν σε αυτεπάγγελτο καθαρισμό, χρεώνοντας το κόστος στον ιδιοκτήτη μαζί με το πρόστιμο.
4. Ενισχυμένος ρόλος της Πυροσβεστικής στους ελέγχους
Μέχρι σήμερα, το κύριο βάρος των ελέγχων έπεφτε στους Δήμους. Με το νέο πλαίσιο, η Πυροσβεστική αποκτά ενεργότερο ρόλο, με δυνατότητα επιβολής προστίμων, ιδίως κατόπιν καταγγελιών.
Παράλληλα, προβλέπεται ότι ποσοστό 5% των εσόδων από τα πρόστιμα που βεβαιώνονται αποδίδεται στο Ταμείο Πρόνοιας του Πυροσβεστικού Σώματος, γεγονός που ενισχύει την επιχειρησιακή συμμετοχή στους ελέγχους.
5. Ποιους αφορά το μέτρο
Υπόχρεοι είναι ιδιοκτήτες, επικαρπωτές και ενοικιαστές οικοπέδων και ακάλυπτων χώρων που βρίσκονται:
- Εντός σχεδίου πόλης,
- Εντός οικισμών, ακόμη και χωρίς εγκεκριμένο σχέδιο,
- Εκτός σχεδίου, όταν υπάρχει κτίσμα εντός του οικοπέδου,
- Σε εκτάσεις που βρίσκονται σε ακτίνα έως 100 μέτρων από τα όρια οικισμών.
Συνοπτικά – Τι πρέπει να κάνετε
- Καθαρίστε το οικόπεδο έως τα τέλη Μαΐου (ξερόχορτα, κλαδιά, απορρίμματα).
- Μπείτε στην πλατφόρμα του Εθνικού Μητρώου Τήρησης Μέτρων Προληπτικής Πυροπροστασίας (όταν ανοίξει).
- Υποβάλετε την υπεύθυνη δήλωση καθαρισμού εντός προθεσμίας.
